VoyForums
[ Show ]
Support VoyForums
[ Shrink ]
VoyForums Announcement: Programming and providing support for this service has been a labor of love since 1997. We are one of the few services online who values our users' privacy, and have never sold your information. We have even fought hard to defend your privacy in legal cases; however, we've done it with almost no financial support -- paying out of pocket to continue providing the service. Due to the issues imposed on us by advertisers, we also stopped hosting most ads on the forums many years ago. We hope you appreciate our efforts.

Show your support by donating any amount. (Note: We are still technically a for-profit company, so your contribution is not tax-deductible.) PayPal Acct: Feedback:

Donate to VoyForums (PayPal):

01/28/21 02:13:22Login ] [ Main index ] [ Post a new message ] [ Search | Check update time | Archives: 1234567[8] ]


[ Next Thread | Previous Thread | Next Message | Previous Message ]

Date Posted: 07/12/01 20:50:29
Author: Muhemmed Erdem
Subject: Muhakima (UKY gha birinchi qedem)

From: Muhemmed Erdem
Date: (Date Unavailable)
Subject: Muhakima


Essalam Dostlar!
Towendikilerni silerge sundum:
(UIY bilen yezilghan)
Xinjiang Unverstitida Kompyuter Saheside Uyghur Yengi Yeziqini Qollinix
Toghrisida Muhakime Yighini Ecildi

2000Yili 12-ayning 1-kuni Xinjiang Unverstitida kompyuter saheside Uyghur yengi
yeziqini qollinix toghrisida muhakime yighini ecildi. Yighingha doctor,
praffisorlardin bolup jemiy 16 adem qatnaqxti. Xinjiang Unverstitining muawin
mudiri, doktor Taxpolat we kompyuter fakoltitining mudiri, praffisor Hoxur
Islam kompyuter saheside ixlitilidighan yengi yeiq layihisining kelip ciqixi,
meqsidi, hazir ixlitiliwatqan yengi yeziqlar bilen bolghan perqi Qatarliqlarni
cuxendurup otti. Yighin qatnaxciliri besbeste munazire qilixip waqit munasiwiti
bilen birqisim qatnaxcilarning piker qilixigha purset bolmay qaldi. Xundaq
bolsimu piker asasen birlikke kelip omumlaxturghanda yighin qatnaxciliri mundaq
pikirge keldi:
1. Uyghur kona yeziqi----Uyghurlarning tarihini yoqitiwetixke bolmaydu.
2. Koz aldimizdiki qiyinciliqnila koruxke bolmaydu, kiyinlikni oylixiximiz yeni
bu yeziq keyinki Uyghur yeziqining asasi bolixi kerek.
3. Uyghur tilidiki bir ponemigha bir herp ixlitix, qox herpni imkan qeder
azaytix kerek.
4. Kiyinki ewladlarni oylap ularning baxqa cet tillarni oginixige qolayliq
tereplirinimu kozde tutux yeni helqaraliq tiransikiripsiyige boysunux kerek.
Yuqirqidek pirinsip asasida burunqi lahiyige qismen ozgertix kirguzuldi. Bu
lahiye resmiy bekitilgendin keyin anden lan qilinidu.
(Yengi Elipbe Boyice Yezilghan)
12-ayning 1-ku'ni Shinjiang Universitetida echilghan "Latin yeziqida
Uyghurchini ipadila'sh layha'sini muhakima' qilish yighini"gha qatnashqan
muta'ha'sislarning isimliki:
1. Tashpolat-- Shinjiang Universitetining muaven muderi,Profisor (Doktor)
2. Hoshur Islam --Shinjiang Universiteti komputer fakultetining mudiri,Profisor
(Komputershunas)
3. Turgun Ibrahim-- Shinjiang Universiteti pa'n ta'tqiqat bashqarmisining
bashliqi, dotsent(Komputershunas)
4. Arsilan-- Shinjiang Universiteti ilmi bashqarmining bashliqi, dotsent
(Tilshunas)
5. Razaq-- Shinjiang Universiteti ilmi bashqarmining bashliqi Profisor
(Tilshunas)
5. Muha'ba't Qasim-- Shinjiang Universiteti ilmi bashqarmining bashliqi
Profisor (Tilshunas)
6. Mijit Hudaberdi-- Shinjiang Universiteti ilmi bashqarmining bashliqi
Profisor
7. Ibrahim Mutii-- Shinjiang Ijtimayi pa'nla'r akadimiyisining tetqiqatchisi,
ha'lq ho'kima'tning ma'sliha'tchisi (Tilshunas)
8. Imin Tursun-- Ha'lq kurultiyining sabiq daimi a'zasi (Tilshunas)
9. Abliz Yaqup-- Shinjiang til yeziq komitetining ta'tqiqatchisi (Tilshunas)
10. Yasin-- Shinjiang til yeziq komitetining yarda'mche ta'qiqatchisi
(Tilshunas)
11. Ja'mila' --Shinjiang ha'lq na'shiryiti Uyghur ta'hrir bo'limining bashliqi
,Muherir
12. Abdurusul-- Shinjiang Universiteti ku'tu'phanining mudiri
13. Muhemmed Erdem-- Shinjiang maarip nazariti oqughuchi qobul qilish ishhanisi
komputer bo'limining bashliqi(Komputershunas)
14. Muta'llip --Shinjiang Universiteti ku'tu'phanisi komputer bolimining
bashliqi(Komputershunas)
15. Warisjan --Shinjiang Universiteti komputer fakultetining Aspiranti
16. Pa'rhat-- Shinjiang Universiteti komputer fakultetining Aspiranti

(UIY bilen yezilghan)
Yeghinda asasen conglar, pixqedem tilxunas, alimlirimizla pikir qilixqa purset
boldi, biraq yaxlargha waqit yetixmey qaldi. Xunga bezi qaraxlirimni qoxumce
qilip qoyghum keldi.
Muxundaq bir yighinning ecilghanliqi nahaytimu yahxi ix boldi, uning ustige
yeghingha qatnaxqi pixqedem tilxunaslar helila nopuzluq kixiler bolup ular
Uyghur yeziqining alahidiliki, besip otken tereqqiyati, kelgusi istiqbali
heqqide tohtimay bes munazire qilixti, bizge nisbeteb bir til-yeziq derisliki
boldi. Eger waqit yar bergen bolsa bu yighinni ecixqa bir kun hetta birnecce
kunmu yetmigen bolatti. Xundaq bolsimu yighin yenila muwappiqiyetlik boldi.
Biraq bezi yekunler yenila waqit munasiwiti bilen tezla yekunlinip uninggha
munasiwetlik bezi terepler nezerdin saqit qilinip ketti. A, U, O larni
birla herp bilen ceklep qoyuldi, dostlar bilixi mumkin tebiy penlerde bundaq
belgiler(A, U, O) bekmu kop, u waqitta bularni zadi qandaq ataymiz?
Zh ni biz kunde necce qetim ucritimiz uni zadi Zj teleppuz qilamduq
yaki J dep teleppuz qilamduq? Bularning hemmisi mesile.

Xunga mening teklipim:
A, U, O larni ikki hil halette elip Ä, Ü, Ö larni
kengeytip qoxup qoyux kerek, muxundaq bolghanda kunlerning biride yene muxundaq
bir yighin ecip yeziq mesilisini muhakume qilixtin hali bolghili bolidu.
Zj gha kelsek bu herpni yenila taq herp bilen alsaq yahxiraqmikin deymen
bizde bek bolmighanda J qilip ixletsekmu bolidu, cunki Uyghur tilida bu
herp bekmu az ixlitilidu. Mesilen: Ejnebi, Rejissor, Gaj-guj, Jurnal, bu
sozlerdiki J herpini qandaq teleppuz qilsaq boliweridu.

Bular mening xehsiy kozqarixim dostlarning korup beqixigha sundum.

http://www.zaman.xju.edu.cn
http://www.misiran.com/uyghurlar/til_yeziq/new_uyghur.htm

Qaraxliringizni ayimighaysiz, bular putun Uyghurlarning burci.

[ Next Thread | Previous Thread | Next Message | Previous Message ]


Forum timezone: GMT+2
VF Version: 3.00b, ConfDB:
Before posting please read our privacy policy.
VoyForums(tm) is a Free Service from Voyager Info-Systems.
Copyright © 1998-2019 Voyager Info-Systems. All Rights Reserved.