Le Hoan len ngoi hoang de -- FORUM TUVI

[ Show ]

Support VoyForums

[ Shrink ]

VoyForums Announcement: Programming and providing support for this service has been a labor of love since 1997. We are one of the few services online who values our users' privacy, and have never sold your information. We have even fought hard to defend your privacy in legal cases; however, we've done it with almost no financial support -- paying out of pocket to continue providing the service. Due to the issues imposed on us by advertisers, we also stopped hosting most ads on the forums many years ago. We hope you appreciate our efforts.

Show your support by donating any amount. (Note: We are still technically a for-profit company, so your contribution is not tax-deductible.) PayPal Acct: Feedback:

Donate to VoyForums (PayPal):

[ Login ] [ Contact Forum Admin ] [ Main index ] [ Post a new message ] [ Search | Check update time | Archives: [1], 2, 3, 4, 5 ]

Subject: Le Hoan len ngoi hoang de

Author:
Thu_hanoi

[ Next Thread | Previous Thread | Next Message | Previous Message ]

Date Posted: 19:05:18 02/08/06 Wed
In reply to: Thu_Hanoi 's message, "Chan Dung Ngo Quyen" on 19:03:49 02/08/06 Wed

.Đại lược về l� lịch trước khi l�n ng�i của L� Ho�n

S�ch Kh�m định Việt sử th�ng gi�m cương mục (bản kỉ, quyển 1, tờ 14 v� 15) ch�p chuyện L� Ho�n trước khi được t�n l�n ng�i Ho�ng Đế như sau:

�Th�n mẫu của nh� vua, người họ Đặng, trước đ�, khi đang mang thai, bỗng nằm mơ thấy bụng m�nh nở ra hoa sen v� kết th�nh hạt sen ngay, b� bấy hạt sen ấy đem chia cho mọi người nhưng phần m�nh lại kh�ng ăn. Tỉnh dậy, b� lấy l�m lạ lắm. Đến khi sinh Nh� vua, vừa tho�ng thấy mặt mũi đến h�nh d�ng đều kh�c thường, b� n�i với mọi người:

- Thằng b� n�y về sau ắt sẽ được sang gi�u hơn người, chỉ tiếc l� t�i kh�ng kịp được hưởng lộc m� th�i.

Thế rồi được độ v�i năm, b� mất v� sau đ�, th�n sinh của Nh� vua cũng qua đời. Bấy giờ, c� vi�n quan người họ L� (hiện chưa r� t�n), người �i Ch�u (nay thuộc Thanh H�a) thấy Nh� vua c� dung mạo kh�c thường, b�n nu�i l�m con. Một h�m, m�a đ�ng gi� r�t Nh� vua phải nằm phục xuống như h�nh c�i cối �p cho đỡ buốt, chẳng d� đ�m ấy, nh� s�ng rực cả l�n v� c� con rồng v�ng nằm che l�n cho Nh� vua. Vi�n quan người họ L� c�ng lấy l�m lạ.

Lớn l�n Nh� vua từng gi�p việc cho Nam Việt Vương Đinh Liễn, tỏ ra t�i giỏi v� c� ch� lớn hơn người. Đinh Ti�n Ho�ng khen l� người gi�u mưu tr� v� c� sức mạnh, b�n giao cho quyền được cai quản hai ng�n qu�n, sau, thăng dần l�n đến chức Thập Đạo Tướng Qu�n, Điện Tiền Chỉ Huy Sứ.

Lời b�n: Người mẹ n�o cũng đều c� thể c� những giấc mơ v� những lời n�i tương tự như th�n mẫu của L� Ho�n, bởi v� đ� thực sự chỉ l� khao kh�t tự nhi�n của thế tục. Song, thời ấy chỉ c� L� Ho�n mới l� người biến kh�t khao của th�n mẫu th�nh hiện thực phi thường. C� bao nhi�u người mẹ l� c� bấy nhi�u người nu�i những ước vọng ch�n th�nh về con m�nh, chỉ tiếc l� kh�ng phải bất cứ người con n�o cũng đều c� thể l�m thỏa nguyện đấng sinh th�nh của m�nh m� th�i.

Rồng v�ng che chở L� Ho�n l� chuyện c� thật chăng? Trong trường hợp n�y, tin s�ch chẳng bằng kh�ng c� s�ch vậy. Nhưng, với một người m� nhỏ th� cần c� v� gi�u nghị lực chịu đựng, lớn th� ch� cả v� mưu lược hơn người, thi�n hạ th�m thắt rồi sử cứ thế m� ch�p chuyện rồng v�ng che chở, chẳng qua cũng chỉ để tăng th�m sự k�nh trọng m� chữ nghĩa kh� bề diễn đạt hết đ� th�i.

Th�m điều phi thường cho c�c đấng phi thưởng vốn l� sự thường của ng�n xưa, v� kh�ng �t khi, ch�nh sự thường n�y lại g�p phần kh�ng nhỏ v�o việc tạo ra những sự phi thường mới. Ngẫm m� xem!
2.Chuyện L� Ho�n L�n ng�i ho�ng đế

L� Ho�n sinh năm T�n Sửu (941) tại l�ng Trung Lập, Ch�u �i (nay l�ng n�y thuộc Thọ Xu�n, tỉnh Thanh H�a), mất năm Ất Tị (1005), thọ 64 tuổi. Thuở nhỏ, v� gia đ�nh ngh�o, L� Ho�n đi ở v� l�m con nu�i. Sau, L� Ho�n theo Đinh Bộ Lĩnh đ�nh dẹp loạn mười hai sứ qu�n. Nhờ c� t�i, lại được Đinh Bộ Lĩnh y�u, �ng thăng tiến rất nhanh. Dưới triều Đinh Ti�n Ho�ng, L� Ho�n giữ chức Thập Đạo Tướng Qu�n, tức l� chức v� quan cao nhất l�c bấy giờ.

Năm 979, khi Đinh Ti�n Ho�ng v� con trai trưởng l� Nam Việt Vương Đinh Liễn bị giết hại, con thứ của Đinh Ti�n Ho�ng l� Vệ Vương Đinh To�n được đưa l�n nối ng�i, L� Ho�n l� Ph� Vương, giữ quyền nhiếp ch�nh. C�c quan trong triều như Đinh Điền, Nguyễn Bặc v� Phạm Hạp nghi ngờ L� Ho�n sẽ l�m việc mờ �m, b�n dấy binh để đ�nh, nhưng rốt cuộc lại bị L� Ho�n đ�nh bại v� giết chết.

Từ đ�, uy danh của L� Ho�n ng�y một lớn hơn. Tuy nhi�n, khi nội loạn vừa dẹp y�n th� ngoại x�m lại tr�n tới. Nghe theo lời t�u của Hầu Nh�n Bảo, nh� Tống xua qu�n đến x�m lược nước ta. Triều đ�nh đương thời đứng trước một thực tế rất kh� xử, rằng ai sẽ l� người đủ uy t�n v� đủ năng lực để điều khiển vận mệnh quốc gia? Th�ng bảy năm Canh Th�n (980), một sự kiện lớn đ� diễn ra tại kinh đ� Hoa Lư. Sự kiện n�y được s�ch Kh�m định Việt sử th�ng gi�m cương mục (ch�nh bi�n, quyển 1, tờ 13) ch�p lại như sau:

�Quan giữ đất Lạng Ch�u (v�ng Lạng Sơn v� Quảng Ninh ng�y nay) đem việc đ� (chỉ việc qu�n Tống tr�n sang x�m lược nước ta) t�u l�n, Dương Th�i Hậu b�n sai L� Ho�n tuyển lựa dũng sĩ để chống lại. Triều đ�nh cho Phạm Cự Lượng (em của Phạm Hạp, người Nam S�ch, nay thuộc tỉnh Hải Dương) l�m Đại Tướng, được quyền b�y mưu t�nh kế đ�nh giặc. Phạm Cự Lượng c�ng c�c tướng, mặc nguy�n qu�n phục, v�o thẳng nội điện, n�i thẳng với mọi người rằng:

- Thưởng người c� c�ng, trị người phạm tội, ấy l� ph�p d�ng binh. Nay, ch�a thượng th� thơ ấu, dẫu bọn ta c� liều chết m� đ�nh rồi may lập được ch�t c�ng lao, th� ai sẽ l� người biết cho? Vậy th� chi bằng trước h�y t�n ngay quan Thập Đạo Tướng Qu�n (tức L� Ho�n) l�n ng�i Thi�n Tử rồi sau đ� mới xuất qu�n.

Qu�n sĩ nghe vậy th� đều tung h� �vạn tuế�. Dương Th�i Hậu cũng một l�ng mến phục, liền sai lấy tấm Long Cổn kho�c l�n người L� Ho�n, rồi cũng ch�nh Dương Th�i Hậu khuy�n L� Ho�n l�n ng�i. L� Ho�n l�n ng�i, đổi ni�n hiệu l� Thi�n Ph�c, gi�ng Ho�ng Đế l� Đinh To�n xuống l�m Vệ Vương như cũ�.

Lời b�n: Đinh Ti�n Ho�ng mất, vua nối ng�i l� Đinh To�n chỉ mới được s�u tuổi, L� Ho�n l�m Ph� Vương, giữ quyền nhiếp ch�nh, ấy l� v� sự thể l�c đ� buộc phải l�m như vậy. Sau, vận nước l�m nguy, x� tắc kh�ng thể ph� th�c cho Đinh To�n b� nhỏ, chư tướng c�ng Dương Th�i Hậu t�n L� Ho�n l�n ng�i, v� L� Ho�n đ� vui nhận � t�n lập đ�, ấy cũng bởi sự thể l�c bấy giờ buộc phải l�m như vậy đ� th�i.

Ai l�n ng�i để hưởng cuộc đời nhung lụa, c�n L� Ho�n l�n ng�i trước hết l� để nhận lấy sứ mệnh vinh quang m� cực k� kh� khăn, đ� l� chỉ huy cuộc chiến đấu chống qu�n Tống x�m lăng, bảo vệ nền tự chủ v� th�i b�nh cho x� tắc, k�nh thay!

Cũng l� anh em ruột thịt một nh� nhưng nếp nghĩ của Phạm Hạp v� Phạm Cự Lượng mới kh�c nhau l�m sao. Ai d�m bảo rằng Phạm Hạp bất t�i v� bất trung? Nhưng, ch�t suy nghĩ n�ng cạn đ� đẩy Phạm Hạp v�o ng� cụt đầy bi kịch. Mới hay, giữa c�i tốt v� c�i xấu, giữa cao thượng với thấp h�n, giữa anh h�ng với phản nghịch, tất cả, đ�i khi chỉ xuất ph�t từ một ph�t suy nghĩ n�ng cạn v� rất đi�n rồ đ� th�i.

Tr�ch Phạm Cự Lượng v� chư tướng sao chỉ nghĩ đến việc cần người ghi nhận c�ng lao cho m�nh ư? Rằng đ�ng th� kể cũng c� phần đ�ng, nhưng nếu cứ lấy đạo đức ng�y nay l�m chuẩn để x�t đo�n, th� lịch sử sẽ chẳng c�n l� lịch sử nữa. C� phải c�i đ�ng bao giờ cũng đ�ng hết với mọi thời đ�u. Ngẫm m� xem!

(Theo �Việt sử giai thoại� của Nguyễn Khắc Thuần � NXB Gi�o Dục)

[ Next Thread | Previous Thread | Next Message | Previous Message ]