VoyForums
[ Show ]
Support VoyForums
[ Shrink ]
VoyForums Announcement: Programming and providing support for this service has been a labor of love since 1997. We are one of the few services online who values our users' privacy, and have never sold your information. We have even fought hard to defend your privacy in legal cases; however, we've done it with almost no financial support -- paying out of pocket to continue providing the service. Due to the issues imposed on us by advertisers, we also stopped hosting most ads on the forums many years ago. We hope you appreciate our efforts.

Show your support by donating any amount. (Note: We are still technically a for-profit company, so your contribution is not tax-deductible.) PayPal Acct: Feedback:

Donate to VoyForums (PayPal):

Login ] [ Contact Forum Admin ] [ Main index ] [ Post a new message ] [ Search | Check update time ]


[ Next Thread | Previous Thread | Next Message | Previous Message ]

Date Posted: 02:42:54 09/09/17 Sat
Author: Anonymous
Subject: Tiếng Quảng - Tiếng Tiều 1

白底小啡 - bạch đế tiểu phê - bạc tẩy xỉu phé - bạc xỉu - cà phê sữa
tuyết đế - xịt tẩy
chạp phô
xập xí xập ngầu
vị tinh - mì chính
đả biên lư - tả pín lù
quả điều - hủ tiếu
hà giảo - há cảo
thủy giảo - sủi cảo
vân thôn - vằn thắn
hoành thánh
xoa thiêu - xá xíu
lạp vịt
thị du - xì dầu
đậu vị du - tàu vị yểu
lạp trường - lạp xưởng
lô - lẩu
đả lỗ - phá lấu
xí muội
bạc bính - pọt pi-éng - bò bía
giới lan đầu - cai lải thầu - ca la thầu
chi ma hồ - chi-í mà wu-ủ - chí mà phủ
du tạc cối - yầu cha khui - dầu cha quảy
hồng đậu xá - hu-ùng tầu xá - hồng tậu xá
lục đậu xá - lục tầu xá
ngưu tiên - ngầu pín
đậu hủ - tàu hủ
đậu hoa - tào phớ
màn thầu
hương liệu - húng lìu
đà loa - thò lò
đà xa - tài xế
đà công - tài công
đại ma - tài mà - cần sa
thất quốc tha bang - xất bất xang bang
loạn thất bát tao
hầm bà lằng
suỵt xủi - nước đá chanh
đại tiểu - tài xỉu
xập xám
lạc xoong - đồng nát
xì thẩu
xí lắt léo - chết
xí ngầu lác
da dách
hàm xôi phá sáng - lạc rang
tàu xì - tương đậu nành hột đen
lọ mậy cấy - xôi gà
sa tế
xà bần
xà bang
xà ngầu
lương phấn - lường phảnh
xí mà
sủi dìn
Tàu vị yểu (tầu mêi yầu QĐ. 豆味油, đậu vị dầu HV) Loại nước chấm và nêm nếm của người Hoa, được chế biến từ đậu nành, có công dụng như nước mắm của người Việt. đn. Nước tương. (764 – 765)

Táu xọn (tàu xọn TC. 豆饌, đậu soạn HV). Thức ăn ngọt, chế biến với đậu xanh đãi sạch vỏ, nguyên hột nấu với bột hoàng tinh, đường cát trắng, khuấy lỏng sệt (765)

Tằng xại (tăng xại TC. 冬菜, đông thái HV) Cải bắc thảo, là cọng lá cải xắt nhỏ, ướp mặn với nhiều thứ gia vị. Chưng thịt bằm cho chút tằng xại ăn ngon hơn. Nấu canh tằng xại bỏ bò vò viên. (767)

Thèo lèo (ti-èm léo TC. 甜料, điềm liệu HV) Mứt đường. Món ăn ngọt dùng tráng miệng hoặc nhắm nhí với nước trà. Đêm 30 tháng chạp nào cũng có chưng dĩa thèo lèo cứt chuột ở trên bàn thờ ông táo. (773)

Xá xíu (txá xíu QĐ. 叉燒, Xoa thiêu HV) Thịt nạt heo ướp gia vị, nêm vừa miệng, xong lụi vào thanh tre hay cây dài chỉa nhọn đầu rối quay nướng. (820)

Xáo cấy (gà) (tsảo cấy QĐ. 炒鷄, sao kê HV) Món ăn gà xào. (823)

Xâm bổ lượng (txíng pôủ lư-ỏng QĐ. 清補涼, thanh bổ lương HV) Vị thuốc mát bổ, có phổi tai, bo bo, hoài sơn, bá hợp hoa, trái táo khô, … ăn dưới hình thức chè (thường còn có thêm xi rô đỏ và sữa đặc) hoặc nấu canh với thịt heo. Một ly cối xâm bổ lượng nước đá. (827)

Xây cá nại (QĐ. 細加奶, tế gia nãi HV)
1- Cà phê sữa ly nhỏ. Cho ba xây cá nại.
2- nb. Thiên vị vì đã nhận của đút lót. Khán giả la ó “trọng tài xây cá nại” (828)

Xì dầu (xi-i yầu QĐ. 豉油, thị du HV) Chất nước tương làm bằng đậu nành. Nếu lạt thì nêm thêm xì dầu. (838)

Xí mụi (xúl mùi QĐ. 酸梅, toan mai HV) Trái mai được chế biến có vị chua chua, mặn mặn, ngọt ngọt để ăn vặt cho vui miệng hay sạch lưỡi. Ngậm xí mụi cho khỏi khô cổ. (839 – 840)

Xí quách (chú qu-ách QĐ. 猪骨, trư cốt HV)
1- Xương heo hay xương bò nấu nước lèo cho hủ tíu, mì hoặc phở, vớt ra bán làm mồi cho bọn nhậu. Mua một thau xí quách.
2- nb. Gân cốt, sức lực. Hết xí quách mà vẫn bám ghế. (840)

Xiên xáo (TC. 仙草, tiên thảo HV) Thức ăn chế biến bằng một loại thực vật, nấu thành chất lỏng màu đen, đặc lại khi nguội, ăn với đường, mát. Người Quảng Đông gọi là lư-ờng fảnh 涼粉, lương phấn HV: bột mát. (841)

Xỉu phé (xỉu fé QĐ. 小啡, tiểu phi HV) Ly cà phê nhỏ. (843)

Xíu mại (QĐ. 燒買, thiêu mãi HV) Món ăn làm bằng thịt heo bằm, nêm gia vị và hấp chín, được trình bày dưới hai dạng: a/ Khô thì to bằng trái nhãn, gói trong lá mỏng bột mà đầu túm lại thành viên; b/ Ướt thì to bằng trái chanh lớn, vắt cứng
chứ không gói trong lá mỏng bột, đựng trong chén nhỏ có chút nước xốt. Ăn bánh mì dồn xíu mại xịt tàu vị yểu. (843)

Xủi cảo (xu-ổi cảo. QĐ. 水餃, thuỷ giảo HV) Loại bánh nhưn thịt tôm, bọc bằng lá bột mì hình bánh xếp; khi ăn luộc chín như hoành thánh, cho nước lèo vào. Này, vô đây làm một tô xủi cảo rồi đi cũng không muộn đâu mà sợ! đn. Bánh xếp nước (850)

Xưng xa (xiên xa TC. 仙紗, tiên sa HV) cn. xu xoa. Rau câu. Đn. Thạch. Gánh xưng xa đi bán dạo. (852)


BẢO KÊ : bảo hiểm, che chở. Đọc theo âm Tiều (Triều Châu) là Bo Kê. Âm hán việt là Bảo Gia. Bảo như bảo đảm, gia như nhà.

BÒ BÍA : khỏi cần giải thích rườm rà với món ăn quen thuộc của người miền Nam này. Có gốc là tiếng Tiều PỌT PIẾNG. Âm hán việt là Bạc Bính. Bạc là mỏng, Bính là bánh.

BONSAI : cây kiểng tí hon. Có gốc là tiếng Bạch Thoại, nếu đọc theo âm hán việt thì sẽ là Bồn Tài. Bồn như cái chậu. Tài có 2 nghĩa, vừa là trồng cây, vừa là làm cho nhỏ đi.

CÀ NA : tức là mấy món khoái khẩu của mấy cô mấy bà đó ! Cà na cánh chỉ đấy mà. Cà na là đọc theo âm Tiều. Âm hán việt là CẢM LÃM. Cảm là cây trám. Cảm lãm là trái trám.

CÁNH CHỈ : đọc theo âm Quảng Cá Ying Chỉ. Âm hán việt là Gia Ứng Tử. Chưa biết phẩi giải thích ra tiếng Việt thế nào cho ổn thỏa. Chỉ biết là Gia là một loại trái như cà. Còn tại sao lại Ứng thì chịu thua.

CÂU LẠC BÔ : mấy ông Tàu phiên âm chữ CLUB ra như thế đấy. Khi viết ra tiếng Hán chữ Club thì mình cứ theo đó mà đọc nên ra Câu Lạc Bộ. Nhớ lại một lần có cô trình dược viên vô quảng cáo thuốc giúp trí nhớ, chống lão hóa ở bên Tây này có tên là DUXIL. Cô ta khoe rằng tụi tui có bán thuốc này ở Trung Quốc và bán chạy lắm. Thế là cô ta đưa cho xem một cái hình trên đó có đề chữ Tàu, nhưng cô ta không biết ý nghĩa là gì. Té ra họ để chữ DUXIL đọc theo âm quan thoại là DUO KE XI (?) nhưng nếu mình đọc theo âm hán việt thì sẽ là ĐÔ KHẢ HỈ. Đúng là mấy ông Tàu vừa phiên âm nhưng cũng vừa thêm chút ý nghĩa. Đô khả hỉ ngầm ý rằng mấy cụ uống thuốc đó vô thì cả gia đình hả hê... ha ! ha !

CHẠP PHÔ : là tại mình đọc theo âm Quảng. Nếu đọc theo âm hán việt là Tạp Hoá, có thế thôi.

CHỆT : là chú chệt đấy, là tại mình đọc theo âm Tiều, chệc. Âm Quảng là Xúc, âm hán việt là Thúc. Có nghĩa là Chú, thế thôi.


CHÍ MÀ PHỦ : Cách đây chừng 2 năm, đọc một tờ báo VN, hình như là Tuổi Trẻ, họ có viết một phóng sự nho nhỏ về Hội An. Nghe nói rằng vẫn còn một bà cụ gốc Tàu, đã già lắm rồi nhưng vẫn gánh chè đi bán. Mà bà ta chuyên bán CHÍ MÀ PHỦ, một loại chè mè đen. CHÍ MÀ PHỦ là tại mình đọc theo âm Quảng "chí mà wủ". Âm hán việt của nó là "chi ma hồ". Chi ma là mè. Hồ là keo dán. Có lẽ là chè bằng mè đen nấu đường cho đặc kéo như hồ keo.

CÓN hoặc COóNG : Ăn mặc láng coóng. Đầu tóc chải là coóng. Âm Quảng là Qu-oóng. Âm hán việt là Quang, có nghĩa là trơn bóng, sạch sẽ rõ ràng. Quang như quang ảnh. Lý Bạch : Sàng tiền minh nguyết quang / Nghi thị địa thượng sương. Cử đầu vọng mình nguyệt / Địa đầu tư cố hương.

CỐNG HỈ : Chúc mừng, đọc theo âm Quàng Cúng Hểi. Âm hán việt là Cung hỉ.

CƠ ĐỐC : đọc cho đủ thì phải là CƠ LỢI TƯ ĐỐC. Đó là do dân Quảng phiên âm chữ Christus, Kêi-lêi Xì-Túc. Xin mở ngoặc để nói thêm là người Tàu và người Nhật không đọc chữ R được. Nên mỗi lần gặp chữ R thì họ đọc thành chữ L. Thí dụ Paris họ đọc là Palì, khi phiên lại thành hán việt là Ba Lê.

CÙ LỦ : tiếng này thì phải anh nào hay binh xập xám (bài 13 lá, xập xám là 13) mới biết. Cù lủ một đôi. Âm Quảng là fú lộu, âm hán việt là phù lỗ.

DÁCH : số dzách, số một. Đọc theo âm Quảng dách nghĩa là một.

DẦU CHÁ QUẨY : bánh chiên bột mì, có hai miếng dính với nhau. Vô mấy tiệm tàu ăn cơm thì họ hay để sẵn trên bàn. Ân cũng ngon ra phết, vừa mặn mặn ngọt ngọt thơm thơm. Âm Quảng là yầu chá quẩy. Âm hán việt là du tạc cối. Du là dầu. Du tạc là chiên lên bằng dầu. Cối là khối, có lẽ vì miếng bánh dính lại với nhau chăng? Ông Lê Ngọc Trụ còn savant hơn bảo rằng chữ cối có khi viết như chữ quỷ. Và chú thêm rằng dân chúng muốn trả thù Tần Cối đã giết tướng Nhạc Phi, trung thần của nhà Tống.

DỤ KHỊ : Khị là đọc theo chữ khuội, âm Quảng có nghĩa là nó. Dụ khị là dụ dỗ nó.

ĐẦU NẬU : âm Tiều là Thầu Náo. Hán việt đọc là đầu não. Như vậy đầu nậu là đầu não, đầu sỏ, thế thôi.

HÁ CẢO : đó là tại mình đọc theo âm Quảng. Hán Việt là Hà Giao. Hà là tôm. Còn giao là gì thì Thực không được rõ. Giao viết có bộ thực, thêm chữ giao (như giao tiếp) để chỉ âm.

HÀNG XÉN : Tiều đọc là Hàng Txiéng. Hán Việt là hàng chành. Hàng là hàng hiệu, ai ai cũng biết. Chành là gì thì không rõ, khi viết thì có bộ mộc và nửa bộ tiền.

HẮC QUẨY : âm Quàng. Âm hán việt là hắc quỷ.

HẦM BÀ LÀNG : đọc theo tiếng Quảng. Chữ này thì không có tương đương theo hán việt, vì rất có thể đó chỉ là thổ âm của Quảng. Có nghĩa là tổng cọng, toàn bộ.

HẦU BAO : Âm Quảng là hò páo. Hán Việt đọc là Hà bao. Có nghĩa là ví đựng tiền...



HẨU XỰC : Đọc theo giọng Quảng. Hán việt là hảo thực. Hảo là ngon tốt, thực là ăn. Ăn ngon, đồ ăn ngon.

HÒ XỪ XANG XÊ CỐNG LÍU : đọc theo giọng Quảng. Âm hán việt là Hà Sĩ Thượng Xích Công Lục. Ngũ âm của âm nhạc cổ truyền. Tương đương với đồ rê fa sol la đô. Tức là ngũ âm penta gì gì đó quên rồi, có phải là pentatonique không anh Khang? Tức là khi tiến thì mình tiến theo các nốt dièse, khi lùi thì mình lùi theo các nốt bémol. Ông Lê Ngọc Trụ chú thêm rằng có "lai Mông Cổ'. Thực không tin. Ông này chẳng rõ về nhạc lý mấy đâu.

HOÀNH THÁNH : Cái này thì ăn hoài, ai mà không biết. Đọc theo giọng Quảng wành thánh. Âm hán việt là Vân Thôn. Vân là mây, có lẽ là tại vì mấy cái hoành thánh nổi lình bình trên mấy cái nước béo như mây trôi lềnh bềnh chăng? Thôn là nuốt vào như thôn tính.

HỐI A ! : Đây là tiếng khai sòng bạc đọc theo giọng Quảng Hói A. Âm hán việt là Khai A ! Sẵn cha Vinh đang muốn binh bài thì Thực vẫn còn nhớ là chơi đỗ lúc-lắc còn được gọi là chơi tài xỉu. Tài là đại, tức là số lớn. Xỉu là tiểu, tức là số nhỏ.

HỒNG TẬU XÁ : thì cũng như LỤC TẦU XÁ. Hồng là đỏ. Tậu là đậu. XÁ là Chè. Tức là chè đậu đỏ.

HỦ TÍU : Nhìn là biết ngay tiếng có gốc Tiều. Rõ ràng là hủ tíu Nam Vang. Tiều đọc là Quẻ Tíu. Âm hán việt là Quả Điều. Tại sao lại là quả điều thì Thực đang tìm hiểu... HUI NHỊ TÌ : Âm Quảng. Âm hán việt là Khứ Nghĩa Địa. Khứ là đi vô. Nghĩa địa thì miễn bàn. Nghĩa là anh ngủm cù tẻo.

HÚNG LÌU : Âm Quảng. Âm hán việt là hương liệu. Dễ hiểu thôi.

LẠP XƯỞNG : Giọng Quảng. Âm hán việt là Lạp Trường. Lạp viết có bộ nguyệt có nghĩa là tháng chạp. Trường viết có bộ nhục là ruột. Thịt heo dồn vào trong ruột phơi nắng tháng chạp. Xin đọc thêm bài "tô cháo tháng chạp" có đăng trong TTSB 2004. Lạp bát chúc là lễ mồng tám tháng chạp mời ăn cháo. Lúc đầu Thực tưởng tượng thêm rằng có lẽ miếng lạp xưởng dài loòng thoòng như cây nến, nên có lẽ Lạp là vì thế. Nhưng té ra không phải vậy. Lạp là nến (sáp ong) viết có bộ trùng (như côn trùng, ong).

LẨU : Trúng tủ rồi đây ! Đó là đọc theo giọng Quảng. Âm hán việt là Lư. Lư là lò lửa, dễ ợt.

LẬU : Thứ này thì lại không nên "trúng tủ". Thực ra đó là kiểu nói tắt của cụm từ FÁ LẬU PÈNG, âm Quảng. Âm hán việt là Hoa Liễu Bệnh. LẬU là liễu của từ hoa liễu. Hoa liễu thì hiểu như hoa của cây liễu, có thế thôi. Có lẽ hình dáng "chỗ ấy" khi bị bệnh thì giống giống như mấy cái hoa của liễu. Nếu muốn cho rõ thì phải nhờ cái webcam trong phòng khám của anh Hoà... ha ! ha !

LÌ XÌ : Âm Quảng. Hán việt là Lợi thì hoặc lợi thị. Lợi là lẽ đương nhiên. Ba hồi chữ Xì viết như thì là, bốn hồi lại viết như chữ thị có nghĩa là chợ búa. Chẳng phải Tết mới lì xì, nhân dịp lễ lớn như cưới hỏi, khai trương cũng lì xì hết ráo. Bây giờ thì vô gặp mấy "ổng" không lễ lạy gì hết nhưng vẫn phải đưa phong bì như thường!?!

LỤC TẦU XÁ : Chè đậu xanh, đã bàn.

MĂ TẤU : Âm Quảng là mạ tốu. Âm hán việt là mã đao. Đao thì dễ hiểu rồi. Tại sao lại là Mã ? Có phải là mang theo lúc đi ngựa không?

MẠI BẢN : Âm Quảng mại pảl. Âm hán việt là Mãi biện. Mãi như bán buôn. Biện như bàn cãi, hùng biện. Tức là mấy anh đầu mối bán buôn.

MẠT CHƯỢC : Âm Quảng Mà Chược. Hán Việt là ma tước, tức là con chim nhỏ như chim sẻ. Nhưng nếu hỏi Thực tại sao lại có "chim" vô đây thì chịu thua. Nhờ cao nhân chỉ giáo thêm.

MẬU : Giọng Quảng. Hình như chỉ là thổ âm Quảng, không có âm hán việt. Âm hán việt chữ không là phủ, đọc theo quan thoại Bắc Kinh cũng là fủ. Rất xa với chữ mậu. Vả lại thấy ông Lê Ngọc Trụ viết lạ hoắc, không phải là chữ phủ cũng không phải là chữ vô. Vô đọc theo quan thoại là wủ. MẬU HẨU : không tốt. MẬU LÚI : không tiền, sạch túi. Xin xem thêm đoạn cha Vinh viết về bài xì phé và bài xập xám.



XÌ PHÉ : Ông Lê Gia viết là SÌ PHÉ. Sì với chữ S. Bởi vì ông nghĩ rằng SÌ là do chữ SI (HV), cũng đọc là SAI, có nghĩa là chọn lựa và so sánh với nhau. PHÉ là từ chữ PHI (HV), có nghĩa là từng cặp từng đôi. Ông lại nói rằng cũng có thể là do chữ PHỆ (HV) có nghĩa là từng nhóm, từng đống chống lại. Mình cũng hay nói "phản phé", có lẽ cũng từ đấy.

MẬU XẨU : XẨU thì ông Lê Gia nói rằng là do chữ THẤU (HV) mà ra, có nghĩa là ăn khớp đồng bộ với nhau. Xẩu bài là quân bài ăn khớp với nhau. Ông Lê Gia có chú thích thêm chữ Mùn Xẩu, không biết có giống chữ Mậu Xẩu hay không. Mùn là do chữ MÂN, nghĩa là hòa hợp, hoặc là do chữ MÔN là nhiều, hoặc là do chữ MÃN, đầy đủ, hoặc là do chữ MAN, kéo dài suốt. Xem điệu bộ thì ông Lê Gia cũng không chắc lắm. Mấy ông khác như Vương Hồng Sển, Lê Ngọc Trụ và mấy cuốn tự điển khác thì không có đề hoặc không giải thích đến nơi đến chốn.MÌ CHÍNH : Quảng đọc là Mềi Chính. Hán Việt là Vị Tinh. Vị như mùi vị. Tinh như tinh tuyền, tinh xảo. Tức là bột ngọt.

[ Next Thread | Previous Thread | Next Message | Previous Message ]


Replies:


Post a message:
This forum requires an account to post.
[ Create Account ]
[ Login ]
[ Contact Forum Admin ]


Forum timezone: GMT-8
VF Version: 3.00b, ConfDB:
Before posting please read our privacy policy.
VoyForums(tm) is a Free Service from Voyager Info-Systems.
Copyright © 1998-2019 Voyager Info-Systems. All Rights Reserved.