Author:
NQ.Tuan - VIETARCH
|
[
Next Thread |
Previous Thread |
Next Message |
Previous Message
]
Date Posted: 20:16:46 04/08/03 Tue
Công nghệ thông tin là một trong những động lực quan trọng nhất của sự phát triển, cùng với một số ngành công nghệ cao khác đang làm biến đổi sâu sắc đời sống kinh tế, văn hoá, xă hội của thế giới hiện đại. Trong giai đoạn hiện tại, công nghệ thông tin đă xâm nhập vào nhiều mặt của đời sống xă hội và mang lại những lợi thế to lớn. Xu hướng toàn cầu hoá đang diễn ra nhanh, mạnh và rộng trên thế giới - cùng sự phát triển của h́nh thái kinh tế xă hội hiện đại - đă đ̣i hỏi sự h́nh thành một nhu cầu trao đổi thông tin với khối lượng khổng lồ trong thời gian nhanh nhất. Nhu cầu này chưa bao giờ được thoả măn, nó luôn luôn phát triển, biển đổi theo hướng tăng về chất và về lượng, thúc đẩy sự phát triển của một ngành khoa học : Công nghệ thông tin.
Vậy th́, Kiến trúc Việt Nam có cần thiết tham gia vào quá tŕnh trao đổi thông tin hiện đại này không? Câu trả lời là Có, tuy đă muộn nhưng c̣n hơn không! Khi đă xác định là có, chúng ta suy nghĩ luôn chuyện tham gia với h́nh thức nào? Trong bài viết này về vấn đề trao đổi thông tin trong khuôn khổ hoạt động kiến trúc Việt Nam hiện đại, tôi mạnh dạn đưa ra một số đề xuất và gợi mở để các Kiến trúc sư Việt Nam quan tâm cùng trao đổi.
1. Tŕnh độ khoa học công nghệ nước nhà và việc ứng dụng CNTT để trao đổi thông tin của các KTS VN hiện nay đang ở đâu?
Việt Nam mới chỉ kết nối Internet quốc tế một cách rộng răi từ năm 1997, ngay sau đó đă xuất hiện một số website, diễn đàn (Forum) và câu lạc bộ trên mạng Internet của sinh viên Kiến trúc Việt Nam. Các website và diễn đàn này được xây dựng và hoạt động hết sức đơn giản, mục đích chủ yếu là nơi giao lưu, bày tỏ ư kiến, trao đổi thông tin cùng quan tâm. V́ tŕnh độ khoa học công nghệ thông tin có hạn, lại không được thiết kế bởi các nhà chuyên nghiệp, hầu hết các website có cấu trúc đơn sơ, nội dung thông tin rất ít, cơ chế hoạt động lại khá lỏng lẻo. Sau một thời gian cũng có website duy tŕ được, có website đă lẳng lặng biến mất.
Trong khoảng hai năm gần đây, Internet Việt Nam phát triển nhanh hơn trước, đă xuất hiện nhiều website chuyên nghiệp hơn, được cập nhật thông tin thường xuyên. Đặc biệt, sự tham gia của các cơ sở đào tạo KTS cũng góp phần làm cho giới sinh viên, KTS mới ra trường có nơi để trao đổi thông tin một cách nhanh nhất. Trong các website của Đại học Xây dựng HN (www.dhxd.edu.vn); website Đại học Kiến trúc HN (www.hau.edu.vn); website Đại học Kiến trúc TPHCM (www.hcmuarc.edu.vn) đă xuất hiện những diễn đàn trao đổi sôi nổi về chuyện học, làm nghề kiến trúc. Đặc biệt hơn, với ưu thế của Internet, các sinh viên kiến trúc đă tải lên mạng nhiều đồ án, thông tin h́nh ảnh phục vụ việc dạy và học tốt hơn. Sinh viên kiến trúc là vậy, c̣n các KTS th́ sao?
Một thực tế đáng buồn là các KTS Việt Nam dường như đang đứng ngoài cuộc chơi Internet. Nhiều KTS trẻ sau nhiều ngày háo hức lang thang trên mạng Internet đă thốt lên với tôi rằng - họ không thấy một website nào, hay một thư viện dữ liệu đáng kể nào về kiến trúc Việt Nam. Có website lại chỉ chuyên sâu về thiết kế nhà dân (www.nhavui.com, www.kientrucvn.net,...), có website chỉ đơn thuần giới thiệu về một công ty kiến trúc (www.vietarch.com; www.cdcmoc.com.vn,...). Trong Forum Kiến trúc sư Trẻ (www.vietarch.com) đă có nhiều lượt sinh viên kiến trúc và nghiên cứu sinh hiện đang theo học ở nước ngoài bày tỏ mong muốn t́m một địa chỉ cung cấp dữ liệu về kiến trúc Việt Nam, và ngược lại, sinh viên và KTS trong nước cũng muốn có điều kiện nh́n ra thế giới. Rất tiếc các thành viên trong Forum đă không giúp ǵ được nhiều, v́ bản thân họ cũng đang loay hoay t́m cách tiếp cận và sử dụng thông tin trên Internet. Các KTS trẻ đă vậy, các KTS có nhiều tuổi lại càng ngại hơn chuyện sử dụng máy tính để t́m và trao đổi thông tin.
Vậy th́, nên chăng Hội KTSVN cần chú ư đến việc đưa một khối lượng khổng lồ thông tin về kiến trúc Việt Nam lên mạng để chia xẻ với những người quan tâm. Trong thời đại công nghệ thông tin, khi thông tin được trao đổi đầy đủ và nhanh chóng, chắc chắn sẽ góp phần thúc đẩy sự phát triển của các lĩnh vực khác, cụ thể trong trường hợp này là Kiến trúc Việt Nam. Việc thực hiện như thế nào Hội sẽ t́m hiểu kỹ, nghiên cứu và lựa chọn phương pháp cẩn thận.
2. Khẳng định tính ưu việt và nhu cầu có thực về một Website chính thức của các KTS Việt Nam.
Thực tế ở Việt Nam hiện nay có một số website về kiến trúc như đă nêu ở trên. Điểm qua cấu trúc một số website này, tôi thấy như sau :
- Website www.nhavui.com : Trang web chuyên về thiết kế nhà dân, có khối lượng thông tin tương đối nhiều xung quanh loại h́nh nhà ở này, từ phong thuỷ trong xây dựng nhà, mẫu nhà của bạn theo từng tháng, chuyên đề pḥng khách, pḥng ăn... đến tư vấn kiến trúc qua mạng Internet. Đây là website có mục đích thương mại do công ty TNHH Nhà Vui (TPHCM) thiết kế và bảo tŕ.
- Website www.kientrucvn.net : Trang web thương mại cũng tương tự như trang nhavui.com, mục đích và đối tượng chính hướng tới các khách hàng và khu vực nhà dân.
- Website www.vietarch.com : Đây là trang web đầu tiên có liên quan đến kiến trúc được đẩy lên mạng do một đơn vị phía Bắc thực hiện và bảo tŕ. Website này có nội dung giới thiệu về các lĩnh vực hoạt động của công ty Kiến trúc Vietarch. Website này có phần câu lạc bộ kiến trúc sư Trẻ đưa chọn lọc đăng một số thông tin kiến trúc Trẻ. Đặc biệt, Forum Kiến trúc sư Trẻ sau một thời gian đưa lên mạng đă nhận được sự tham gia của rất nhiều bạn trẻ trong Nam ngoài Bắc, và cả nước ngoài. Các bạn đă mạnh dạn nêu lên nhiều vấn đề bức xúc rất thực tế trong hoạt động của nền kiến trúc Việt Nam, và rất may, đây là một kênh thông tin đang được Hội KTS VN quan tâm.
- Website www.cdcmoc.com.vn : Trang web thương mại giới thiệu công ty CDC - Bộ Xây dựng. Nội dung và cấu trúc tương tự website vietarch.com, nhưng khối lượng công tŕnh được giới thiệu nhiều hơn theo bề dày hoạt động và năng lực của CDC (tuy nhiên, các công tŕnh được được giới thiệu hầu hết ở dạng ảnh phối cảnh - perspective design, không có mặt bằng và chi tiết để đọc giả có thể tham khảo).
Ngoài các trang web trên, Viện Quy hoạch đô thị nông thôn - Bộ Xây dựng, Công ty Kiến trúc TAD,..., và một số công ty kiến trúc khác cũng đă thiết kế và đẩy website giới thiệu về đơn vị ḿnh lên mạng Internet. Các website này tập trung vào mục đích thương mại, quảng bá giới thiệu.
Đi sâu phân tích những lợi ích và khó khăn khi sử dụng CNTT để trao đổi thông tin (cụ thể sử dụng môi trường Internet), tôi thấy một số vấn đề sau :
Sở hữu một website có lợi thế ǵ?
Trước tiên, website là công cụ để giới thiệu và quảng bá h́nh ảnh của người chủ sở hữu nó liên tục (24 giờ một ngày, bảy ngày một tuần), địa bàn không hạn chế (toàn cầu), chi phí thấp (cho việc thiết kế và bảo tŕ, lưu trữ). Song song đó, website c̣n có thể được xây dựng như một kênh trao đổi thông tin, một phương tiện truyền thông (tương tự báo chí, truyền h́nh...), và một kho thông tin được có thể tra cứu từ bất cứ nơi đâu, trong bất cứ thời gian nào.
Hội KTSVN là tổ chức tập hợp nghề nghiệp của các KTS Việt Nam - với đặc thù của ngành đ̣i hỏi sự luân chuyển và trao đổi thông tin lớn, nhanh chóng - cần thiết xuất hiện trên mạng thông tin toàn cầu.
Phương thức truyền tin (trao đổi) qua mạng Internet (cụ thể bằng website) diễn ra như thế nào?
Việc áp dụng CNTT vào hoạt động nghề nghiệp của KTS ở Việt Nam từ lâu đă không c̣n mới mẻ, song CNTT áp dụng trong hoạt động luân chuyển thông tin giữa Hội và hội viên c̣n chưa được khai thác. Nếu làm tốt vấn đề này sẽ mang lại nhiều lợi thế to lớn cho hoạt động hội nói riêng, cho nền kiến trúc Việt Nam nói chung.
Ví dụ : Hàng tháng, Văn pḥng Hội đều phải gửi các bản tin để truyền tải thông tin tới các hội viên, mà số lượng cũng không được nhiều. Nếu sử dụng Internet, các bản tin sẽ được số hoá, thiết kế dưới dạng email và gửi tới các hội viên có đăng kư e-mail một cách tự động hàng tháng, nhanh chóng trong khoảng 3 đến 5 giây. Với những hội viên không đăng kư e-mail hoặc chưa phải là thành viên của Hội, họ có thể truy cập vào website chính thức của Hội để đọc bản tin, đồng thời có thể tra cứu các bản tin trước để nắm bắt t́nh h́nh hoạt động của kiến trúc nước nhà.
Công nghệ thông tin : Lợi thế thời gian.
Ví dụ thực tế : Ngay khi có thông tin mới về các cuộc thi kiến trúc quốc gia và quốc tế, Văn pḥng Hội ngay lập tức có thể biên dịch, và gửi thông tin tới các Hội viên, đồng thời cập nhật lên website để mọi người cùng biết. Việc này tránh t́nh trạng mỗi khi thông tin về các cuộc thi tới tay người đọc (thường được đăng trên tạp chí Kiến trúc - cơ quan ngôn luận của Hội) th́ đă sắp hết hạn đăng kư, hoặc v́ giới hạn của tạp chí mà thông tin c̣n vắn tắt, sơ sài.
Công nghệ thông tin : Khả năng lưu trữ và tra cứu nhanh chóng, thuận tiện.
Các đồ án kiến trúc tiêu biểu, các bài viết và nghiên cứu có giá trị, các thông tin hữu ích lâu dài cần được lưu trữ lại. Dữ liệu được sắp xếp và phân chia theo quy định, h́nh thành một hệ thống cơ sở dữ liệu có tổ chức, thuận tiện cho việc tra cứu. Hệ thống cơ sở dữ liệu này cũng có thể được quản lư và bảo mật theo tầng bậc, phân cấp đọc giả truy cập, phần nào được giới hạn số người truy cập, phần nào chỉ có nội bộ văn pḥng Hội truy cập, phần nào hội viên có thể tham khảo, phần nào quảng đại quần chúng có thể tham khảo.
Cuối cùng, trong phần này tôi muốn nhấn mạnh CNTT cho phép trao đổi thông tin dễ (không phải mặt đối mặt, có thể không yêu cầu danh tính cụ thể), nhanh (thông tin tới và thông tin phản hồi), thực tế (tiếng nói của mọi KTS), sâu sát (từ khắp các vùng miền).
Tổ chức một Forum chính thức của KTS Việt Nam - nơi mọi KTS có thể bày tỏ ư kiến và quan điểm của ḿnh, tổ chức các buổi đối thoại trực tuyến về kiến trúc và hoạt động kiến trúc - nơi người được hỏi và người trả lời có thể đến từ mọi miền đất nước, từ nước ngoài... cũng là một nội dung cần có trong Website Hội Kiến trúc sư Việt Nam. Thực tế cho thấy nhu cầu đối thoại là một nhu cầu rất lớn.
Để phục vụ cho bài viết này, tôi đă nêu lên 1 chủ đề trong Forum Kiến trúc sư Trẻ (www.vietarch.com) : Xây dựng website Hội KTSVN như thế nào? Nhiều ư kiến đă tham gia, trong đó nổi bật vấn đề trao đổi thông tin 2 chiều (Đoàn chủ tịch Hội nói, và Hội lắng nghe các Hội viên, KTS, SV kiến trúc nói), đối thoại trực tuyến... Đơn cử một thành viên Forum đă viết : Diễn đàn đối thoại là phần quan trọng với mọi người. Tôi nghĩ có rất nhiều điều giới kiến trúc cần đối thoại - nên đưa ra những diễn đàn đối thoại riêng biệt để khi cần mọi người có thể vào trực tiếp nhanh chóng với chủ đề của ḿnh. Ví dụ một số diễn đàn : Đối thoại về những vấn đề dạy và học kiến trúc; đối thoại về những kinh nghiệm nghề nghiệp; đối thoại về những vấn đề nóng đang diễn ra trên thế giới cũng như Việt Nam; đối thoại với những KTS "Khách mời"... Bên cạnh đó, nên chăng cần có một Hộp thoại đặc biệt dành cho những người mới, chưa biết phải đặt câu hỏi trong diễn đàn nào, hoặc những ư tưởng mới nào đó?... (trích Forum Kiến trúc sư Trẻ).
Tuy nhiên, bên cạnh các lợi thế của CNTT như đă nêu trên, nếu chúng ta không tổ chức tốt, th́ sẽ có trường hợp không kiểm soát được thông tin, có những thông tin nhiễu loạn (do tính mở của diễn đàn), và tát nhiên, cũng sẽ xuất hiện những thông tin thiếu lành mạnh với nền kiến trúc nước nhà. Đây là vấn đề có thể được trao đổi kỹ hơn trong khuôn khổ một bài viết khác.
3. Xây dựng website chính thức của các KTS Việt Nam theo cách làm nào?
Giao diện:
Tham khảo một số website của các tổ chức, hội kiến trúc sư nước ngoài như : Hội liên hiệp KTS thế giới (www.uia-architectes.org); Viện Kiến trúc Mỹ (www.aia.org); Hội Kiến trúc Hoàng gia Anh quốc (www.riba.org)... tôi thấy hệ thống cơ sở dữ liệu của họ rất phong phú. Họ phân chia thành nhiều mục sao cho đọc giả dễ dàng t́m được thông tin ḿnh cần trong thời gian nhanh nhất. Website của họ có giao diện tương đối dễ chịu, màu sắc nhă nhặn, đặc biệt toát lên "tinh thần khoa học và sự nghiêm túc". Việc tŕnh bày giao diện thế nào sẽ do đơn vị thiết kế website được Hội KTSVN lựa chọn (hiện nay, có nhiều công ty chuyên thiết kế website, nhưng đáng kể và uy tín hơn cả tại miền Bắc là các công ty: FPT Internet, VDC).
Nội dung:
Việc xây dựng nội dung cho website này chắc chắn do Đoàn chủ tịch Hội quyết định, Đoàn chủ tịch có thể kêu gọi thêm sự đóng góp ư kiến rộng răi của các KTS thành viên. Trong suy nghĩ của ḿnh - sau khi tham khảo thực tế một số website quốc tế đă nêu trên, tôi mạnh dạn đề xuất một số chủ đề chính của website (cũng là những ư kiến tổng hợp từ chủ đề thảo luận trong Diễn đàn KTS Trẻ - www.vietarch.com) :
- Giới thiệu về Hội KTS VN (Lịch sử phát triển, Cơ cấu tổ chức, Trách nhiệm và quyền lợi khi trở thành hội viên, Điều lệ Hội,...)
- Thông tin (Gồm Bản tin hàng tháng của hội, Điểm tin bài tạp chí Kiến trúc - tạp chí Nhà Đẹp, Thông tin về các cuộc thi kiến trúc Quốc gia và Quốc tế, thông tin mới về hoạt động Kiến trúc Quốc Gia - Quốc tế...)
- Diễn đàn đối thoại (Gồm nhiều hộp thoại trao đổi về Kiến trúc Việt Nam, kiến trúc thế giới, toạ đàm nghề nghiệp, ...)
- Thư viện lưu trữ (Các tác phẩm kiến trúc có giá trị của Việt Nam và thế giới - riêng các tác phẩm nước ngoài có thể tạo đường link tới website nước ngoài để tiết kiệm dung lượng lưu trữ, Các thông tin về văn bản pháp luật có liên quan ngành, Các thông tin về kiến trúc Việt Nam truyền thống và hiện đại,...)
- Hành nghề Kiến trúc sư (Tập hợp các thông tin về vấn đề hành nghề KTS và hành nghề lành mạnh, giới thiệu định kỳ hàng tháng hoặc tuần về các đơn vị thiết kế kiến trúc hoặc KTS - không phân biệt sở hữu nhà nước hay tư nhân, tạo đường link tới website của các KTS, đơn vị này, tư vấn hỏi đáp về kiến trúc chuyên môn qua mạng - do các KTS và các nhà chuyên môn có uy tín phục trách từng tháng, thư viện tra cứu danh mục các cơ sở thiết kế/KTS hội viên đă được cấp chứng chỉ hành nghề để khách hàng lựa chọn...).
- Thư viện vật liệu xây dựng (Tập hợp các thông tin về vật liệu mới được sản xuất tại Việt Nam và trên thế giới, tạo đường link tới các hăng sản xuất vật liệu xây dựng...).
- Đào tạo Kiến trúc sư (Tập hợp các bài viết, nhận định, trao đổi về đào tạo KTS ở Việt Nam hiện nay, tạo đường link tới website chính thức của các cơ sở đào tạo KTS ở Việt Nam và thế giới).
- Phần mềm kiến trúc mới (Do một công ty, hoặc cơ sở đào tạo có uy tín phụ trách về việc giới thiệu phần mềm mới áp dụng cho ngành kiến trúc).
Tổ chức hệ thống cơ sở dữ liệu trên website tốt nhất nên theo dạng cây (tree), gồm trang chủ và các trang chuyên đề. Việc xây dựng hệ thống thư viện lưu trữ nhất thiết phải được làm khoa học để tiện sử dụng chức năng t́m kiếm (search).
Bên cạnh phần thông tin bằng tiếng Việt, Hội có thể chọn lọc một số thông tin cần thiết phục vụ cho hoạt động đối ngoại của Hội KTSVN, thông tin giới thiệu tinh hoa kiến trúc Việt Nam để chuyển ngữ sang tiếng Anh lưu trữ song song với phần tiếng Việt.
Phương pháp thực hiện:
Để chuẩn bị thực hiện, trước tiên Đoàn chủ tịch Hội cần chỉ định một hoặc một số KTS, cán bộ (VD: Thành lập Tiểu ban CNTT-Website) làm nhiệm vụ chuẩn bị nội dung, lựa chọn nhà thiết kế, tính toán chi phí, t́m nguồn hỗ trợ từ các đơn vị kinh doanh...
Sau khi đă hoàn thành sơ bộ các phần việc trên, Đoàn chủ tịch Hội có thể cho phép lấy ư kiến rộng răi (hoặc trong nội bộ) về phương án xây dựng website.
Với hệ thống thư viện lưu trữ, Hội có thể kết hợp với các cơ sở đào tạo hiện đă có website như Đại học Kiến trúc HN, Đại học Xây dựng HN để phân chia việc xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu và lưu trữ (hosting) ngay tại máy chủ của các cơ sở này. Việc này sẽ giúp Hội tiết kiệm được nhiều chi phí cho việc lưu trữ và xây dựng hệ thống dữ liệu, đồng thời các cơ sở đào tạo này có điều kiện sử dụng dữ liệu thường xuyên phục vụ công tác đào tạo thông qua hệ thống thư viện điện tử đang được sử dụng tại các cơ sở này.
Với hệ thống các diễn đàn đối thoại, việc bảo tŕ và kiểm tra nội dung, Hội KTSVN có thể phân chia và giao cho một số nhà chuyên môn (KTS) thông thạo máy tinh kiểm tra và duy tŕ hoạt động của các diễn đàn. Việc này không tốn nhiều thời gian, có thể thực hiện vào buổi tối ngoài giờ làm việc - ở nhà riêng.
Việc cập nhật thông tin, làm bản tin e-mail,... chắc chắn Hội nên chủ động thực hiện, không nên giao phó cho các công ty thiết kế website. Hệ thống cập nhật này Hội có thể yêu cầu đơn vị thiết kế website phải thiết kế để cập nhật đơn giản, theo định dạng chuẩn có sẵn. Trong tương lai, Hội có thể cần một kỹ sư CNTT để bảo tŕ hoạt động của website này, đổi mới nó thường xuyên, tránh t́nh trạng một website "chết", như vậy website sẽ không phát huy tác dụng trao đổi thông tin của ḿnh.
Vấn đề cuối cùng là việc lưu trữ và quảng bá website. Nếu lưu trữ (hosting) tại Việt Nam, chi phí sẽ cao hơn tại nước ngoài khoảng 50%, nhưng đảm bảo an toàn tốt hơn. Thông thường nhà thiết kế website nào được Hội lựa chọn sẽ cung cấp luôn dịch vụ lưu trữ.
Việc quảng bá website cũng cần chú ư, v́ đây là vấn đề khá quan trọng. Càng nhiều người biết tới, th́ website càng phát huy tác dụng tuyên truyền và nâng cao h́nh ảnh chung cho các KTS Việt Nam - mà đại diện là Hội KTSVN. Cách làm hiệu quả (về mặt chi phí) nhất là Hội có thể kêu gọi các công ty kiến trúc, công ty sản xuất vật liệu xây dựng đă có website đặt đường link (liên kết) với website của Hội, tôi tin chắc các công ty này sẽ nhiệt liệt hưởng ứng. Bên cạnh đó, với hoạt động đối ngoại, Hội cũng nên trao đổi đường liên kết với các website của các hội KTS quốc gia và vùng lănh thổ khác.
Kết luận
Xây dựng website chính thức của các KTS Việt Nam là việc cần phải suy nghĩ tới một cách nghiêm túc trong thời điểm hiện tại. Kiến trúc được định nghĩa là sự kết hợp giữa khoa học kỹ thuật và nghệ thuật, c̣n có sự tham gia của yếu tố kinh tế, với sự phát triển của CNTT tại Việt Nam, Hội KTSVN nên nhanh chóng xây dựng cho các KTS VN một ngôi nhà chung trên mạng Internet toàn cầu.
Việc Hội KTS VN xây dựng một website chính thức cho các KTS Việt Nam chỉ là điều kiện cần, c̣n một điều kiện đủ nữa nằm ở trách nhiệm của các KTS, chúng ta phải tự trau dồi kỹ năng về sử dụng Internet. Đặc biệt các KTS phải có máy tính riêng nối mạng ở nhà, hoặc ở nơi làm việc mới tận dụng tối đa các dữ liệu và thông tin được trao đổi trên website.
Tôi hy vọng ư kiến này sẽ được Hội lắng nghe, và nhận được sự ủng hộ của các KTS có quan tâm, v́ mục tiêu hiện đại hoá và tăng cường trao đổi thông tin giữa Văn pḥng Hội và Hội viên, thúc đẩy sự phát triển của nền Kiến trúc Việt Nam. Đây là một vấn đề c̣n mới mẻ, hy vọng nhận được sự đóng góp ư kiến của các ban.
[
Next Thread |
Previous Thread |
Next Message |
Previous Message
]
|
Feedback: 