VoyForums
[ Show ]
Support VoyForums
[ Shrink ]
VoyForums Announcement: Programming and providing support for this service has been a labor of love since 1997. We are one of the few services online who values our users' privacy, and have never sold your information. We have even fought hard to defend your privacy in legal cases; however, we've done it with almost no financial support -- paying out of pocket to continue providing the service. Due to the issues imposed on us by advertisers, we also stopped hosting most ads on the forums many years ago. We hope you appreciate our efforts.

Show your support by donating any amount. (Note: We are still technically a for-profit company, so your contribution is not tax-deductible.) PayPal Acct: Feedback:

Donate to VoyForums (PayPal):

[ Login ] [ Main index ] [ Post a new message ] [ Search | Check update time | Archives: [1] ]

[ Next Thread | Previous Thread | Next Message | Previous Message ]

Date Posted: 00:51:27 04/01/03 Tue
Author: Erkinjan Emet
Subject: Quyun Döng

quyun döng
(hékaye)

erkinjan emet

Bir uxlap oyghansam aptobus bir sayliqta kétiwétiptu. chishim qayta aghrishqa bashlidi. etrapqa, yoluchilargha birmubir qarap chiqtim. hemmisi sehra chiray weyrane kishiler idi. ular xuddi bir - biridin kélidighan palakettin xewpsirigendek xorjun, somkilirini mehkem quchaqlighan, yanchuqlirini qoli bilen tutuwalghan bolup, ilaji bar bir - birige tikilip qarimaytti. nedin chiqqanliqini hem nede chüshüp qalidighanliqini bilgili bolmaydighan bir bala tuxum séwiti bilen muz salghan chélikini kötürüp warqirap, popoza qilip soghuq ichimlik sétiwatatti. herbir ademning qéshigha kélip warqirap, satidighan nersilirining ismini tekrarlaytti. birnechche déhqan alghusi bolmisimu, amalsiz yanchuqqa qol sélishti. u atayin yawash yoluchilarning qéshigha bérip turuwalatti. esli uning awazi méni oyghitiwetkenidi. men u baligha zerde bilen qaridim. uning awazi sel peslep men terepke kelmidi.
kona aptobus set silkip chéshni qérishturidighan awaz chiqirip méngini yeytti. aldidiki orunduqning yölenchükige qolumni qoyup aghrighan chishimni mehkem bésip turdum. lékin aldimdiki aqbash qéri ayalning béshidin, bedinidin chiqqan bedbuy puraq béshimni kötürüshke mejbur qildi. birnechche medikar arqidiki orunduqta ünalghudin waqti ötken bir naxshini anglap ügdep olturatti. men oylap qaldim. bu medikarlar amérikidiki négirlardek naxsha - ussulgha amraq idi. men etiyazda ikki - üch medikar ishletkenidim, ular étiz béshigha ünalghuni qoyuwélip xudini bilmey ishleytti. ademni jorutmaytti. qarighanda ular öyige- bala - chaqisining qéshigha kétiwatsa kérek.
tuxum satidighan bala tap - taqir dalida chüshüp qaldi. teriti qistap déyelmey turghan birnechche yoluchi peske yügürdi. etrapta dalda bolghudek yer bolmighachqa xéli yiraqlargha tarqilip kétishti. men dérizidin lawa ichide köyüwatqan sayliqqa, zérikishlik muhitqa qarap turdum. aldimdin bir qelender ötti. uning chachliri ösüp hem kirliship paxmiliship ketken, térisi köyüp tömürdek qariyiptu. konirap titilip ketken paxtiliq yektek, puti yalangghidaq. u men terepke qarap keldi. uning közide bu jahan helekchilikining ghem - qayghusi yoq. u aptobusqa chiqiwalaymu démidi. "yene bir meshrep" u aptobus aldidin uzap ketti. uning ya kök éshiki ya tembüri, ya ghézi yoq idi.
shopur signalni tola bésip chishimning aghriqini qayta qozghitiwetti. u aridek chishlirini qélin kalpuki bilen nemdigech palaqship mashinigha chiqiwatqan aware yoluchilargha zerde bilen qaridi.
birdem uxlighanidim. biri noqup oyghatti. qarisam birnechche qoral kötürüwalghan kishi aptobustikilerning kimlikini tekshürüwétiptu. men pürleshken kimlikimni élip körsettim. u méning tatirangghu chirayimgha, öskileng mellereng saqal - burutimgha öchmenlik bilen qarap ketti. tekshürüsh xéli teste tügidi. axir taza chölning otturisidiki bir tosaqta méni chüshürüwaldi. hemme kishi manga nepret bilen qaridi.
yerni kolap yépiwalghan gazarmida birqatar soal - soraq élip bardi.
- kesping?
- kespim yoq, ishsiz.
- sorighan soalgha jawab ber! bu terepke némige mangding?
- héch ishim yoq. daim ichim siqilipla turimen. shunga béshim qayghan terepke kétiwérimen.
- rohiy késellik tarixing barmu?
- uqmaymen, chishim aghriwatatti, uzun boldi.
- bu némiliring néme? téxi birnerse yézip oynaydighan oxshimamsen? sendek némilerning aghzidiki geptin bashqa qolidin ish kelmeydu...
- méning chishim, béshim qétilip aghrighili uzun boldi...
u méning gépim tügimestin sirtqa mangdi. originallarni quchiqimgha tashlap berdi. u manga shundaq mensitmeslik neziri bilen qaridi.
dalida aptap qiyamigha yétip taza qaynawatatti. ular bu chidighusiz issiqta derdini sel guman qilghanlardin alatti. qopal warqiraytti. bezi mashinilar asanla tekshürüshtin ötetti. bolupmu kéliwatqan mashinilarni tepsiliy tekshüretti.
ularning men bilen kari bolmidi. birer mashinigha sélip qoyay démidi. men somkamni tutup sirtta xéli turdum. axir bolmay bazar terepke mangdim. aldimmu, keynimmu köz yetküsiz sayliq dala. birdem méngip héliqi yalangghidaq qelenderge qayil bolghili turdum. aldimda yol jeynek hasil qilip sozulup parqirap turatti. aylinip yürmey dep sayliq bilen udul mangdim. kallamni bir xil azadilik chulghiwaldi. xélidin béri mundaq keypiyatta bolup baqmighanidim. chish aghriqi, bash aghriqimu xéli aram tépip qaldi. bir dönglükke kélip olturdum. yiraq jenub terepte keng sayliq lawa ichide yélinjawatatti. ichide bir tutam original we bir qur kiyimdin bashqa nerse yoq kichik somkini béshimgha qoyuwaldim. buning bilen etrapqa xéli bimalal nezer sélip chiqtim. issiqta könglüm birdin échilip qéliwatatti. éghir dishwarchiliq, dil yarilirim tashlinip birdem bolsimu shipa tapqandek köngül - köksüm azadiliship qéliwatatti. némishqimu baldurraq kelmigendimen, dep oylap qaldim. shu tap béshim qétip aghriwatqan chishimmu sel qoyup bériwatatti. xiyalimgha yaxshi ötken kishiler we ishlar kélipmu qaldi. dadamning méni yétilep yürgenlirimu ésimge keldi. xireleshken estiliklirim roshenliship qaldi.
bir chatma kozupluq traktor peyda boldi. del manga udul kélidighan yerde toxtidi. hashargha mangghan déhqanlar namazgha toxtaptu. qarisam üch sep bolup namazgha turdi. égiz tumaq kiyiwalghan bir qéri uzun sozup ezan towlidi. keng dala birdin lerzige keldi. yiraqta pirqirap chörgilewatqan sergerdan quyunlarmu shu mehel jayida jim turdi. ezan tügigendin kéyin, menmu qol kötürüp dua qildim. lawa ichide qatar turghanlarning simasi xuddi sudiki eksidek tewrinetti.
ular ketti. arisida ayallarmu bar iken. bir chaghda qarshi tereptin "meshrep" kélip qaldi. uni shu babarehim meshrep körgen bolsa, choqum éshikidin chüshüp uni mindürgen bolatti. ghézini öltürüp tembürini qalap kawap qilip bergen bolatti.
sayda birnechche paxma bash quyun pirqirap yüretti. ular bir qarashta bu dalining qarawulliridek, yene bir qarashta bir - biri bilen yiraqtin béqiship jere sélip taza qiyamigha yetken sopilardek körünetti. qelender yolda toxtap quyunlargha qaridi. andin ishqi tutqandek özini heryan'gha urghach mangdi. u birdemde xudini yoqatqandek turatti. méning uninggha mestlikim keldi. u hergiz mendek azab, ishsizliq, bohtan, ziyankeshlik ichide yashimaydu. ete üchün qayghurmaydu. yoqitiwetken nersiliri üchün hesret chekmeydu. men oylidim, uning üchün meshrep choqum muqam oqudi. uning riyazitidin tesirlendi.
qelender shu turqida xéli uzidi. uning kölenggisi lawa ichide tewrinetti. bir mashina yénidin ötkendek qildi. toxtidi, mashina qelenderni ulaqturup tashliwetti. bir nechche adem chüshüp birdem ikkilinip turdi. andin uni köte - köte qilip yol boyidin xéli yiraqqa apirip tashlidi. shunche qarisammu birer qara körünmidi. qarighanda bir azgalgha tashlighan oxshaydu. ular aldirash méngip ketti. men ornumdin ittik turup yene könglüm kétip boshiship kettim. warqiriyalmidim. qopup yügürelmidim. hawamu tutulmidi. chaqmaqmu chaqmidi. bir chaghda sayda paxma bash quyunlar awup qaldi. ular sürülüpyol boylirida pirqirap yürdi. chong - kichik bolup birmunche quyun uning shungqar bolghanliqini tebriklep etrapida paypétek boldi. quyunlar uning namizini chüshürdi. qagha - quzghunlargha bermey yumshaq qumlar bilen kömüp tashlidi. quyunlar tarqap ketti. asmanning tüwrükidek yoghan bir quyun shu yerde tola pirqirap tütep asman'gha chiqip ketti. xuddi qelenderning ishqi - piraqida - dostining ishqi - piraqida köyüp isqa aylandi. men bara - bara halsizlinip kömüksiz qalmasliqni arzu qildim.
* * *
men turup - turup estlik we inkasning üzülüp qéliwatqanliqidin ensiridim. méngemde qupquruq bir boshluq peyda bolatti. birdemde u boshluq qapqarangghu boshluqqa aylinatti. mundaq chaghda özümning birer ehwali arqiliq yütüp ketken eslimilerni baghlashqa tirishattim. baghliyalmay, qara basqanda oyghinalmighandek qiynilip kétettim.
bir ashpuzulning dérizisidin talagha qarap olturattim. birdem bu yerge qandaq kelgenlikim toghruluq oylandim. kéyin men aptobusta oyghandimmu, ya hoshumgha keldimmu uqalmidim. birnechche adem etrapimda paypétek boluwétiptiken. men bek xijil boldum. men choqum etrapimda quyunlar bar dep xiyal qilghanidim.
chishim yenila aghriwatatti. jiddiyleshkende lipildap aram bermeydighan ikki chéke tomurummu qattiq biaram qiliwatatti. éghir ghem, dishwarchiliq kallamdin hergiz néri bolmidi. téxi baya öz - özümge awazliq gep qiliwatqinimni sezdim. kallamda bir quyun chürgileytti. shu chagh quyunning otturisigha kiriwalsam özümni bu lenetlik yerdin bashqa bir yerde körsem dep oylighinim ésimge keldi.
tamaqni élip keldi. ikki ilim yepla könglüm aynip, boldi qildim. leghmenning éshini qiziq yéyelmeyttim. dérize tüwidiki bir top derexning yopurmaqliri sharildap qaldi. diqqet qilip qarisam topa bésip ketken yopurmaq yüzide yash éqip ötkendek taram - taram izlar peyda boluptu. bashqa awaz quliqimgha kirmidimu yamghurning shaxlargha oruluwatqan awazi xéli qattiq idi. yopurmaqlar yuyulghanséri yürikimge ornishiwalghan zerdap tumanlarmu taram - taram yuyuluwatqandek könglüm sel échilip qaldi. nedin peyda boldi birnechche qushqach xushal sayriship ketti. shaxtin - shaxqa sekrep birdemde xéli awup qaldi.
ashxanining oqiti yaxshi emesmu - qandaq, kirip chiqiwatqan xéridarliri az idi. arqamgha qarisam bir qizmu manga oxshash talagha qarap olturuptu. uning chirayidin manga oxshash hawa özgirishige, qushlargha diqqet qiliwatqanliqini bilgili bolmaytti. éngikini yölep sirtqa qarap qétipla turuptu. men uning qachan kirip u yerde olturghinini esleymen dep jile boldum. yan terepte birnechche sehraliq bir - birige qarap olturuptu. ular bir - birige heyran qalarliq derijide oxshaytti. héchqachan zaman'gha layiq kiyim kiyip baqmighandek koniche kiyimler bilen idi. arisidiki bir kichik balimu chirayining oxshashliqi seweblik chong chiray körünetti. ular kirleshken égiz aq doppa, yektek kiyip bellirige pota baghliwalghanidi. ular éghir ghem - qayghugha chömgendek turatti. kallamgha bu xiyalning némishqa kélip qalghanliqini özümmu bilmidim. shu turqida gödek balighimu musibet saqili chiqip kétiwatqandek körünüp ketti. ular men kirgendin béri bir éghizmu gep qilmidi, yaki tamaqmu yémidi. men u baligha pul tenglisem yaki qiziq letipe éytip bersem balilardek bir külüp qoysa dep oylidim. u héch külidighandek emes.
men éngikimni yöligech kachitimni mehkem qamallap olturdum. ilaji bar burnum bilen tinishqa tirishattim, aghzimdin hawa kirsila chishim loquldap aghriytti. bu chishlirim aghrighili xéli künler boldi. bir turup ezeldin aghriwatqandek, shunga birermu saq chishim yoq, shéghil döngde xéli untulup qalghanidi. hazir harghinliq we uyqusizliqtin qattiq zoruqup ketkendek turattim. öre turup yaki olturup kallam qupquruq uyqu bixutluqigha kiretti. yatsamla uyqu qachatti. ghem - qayghular béshimgha kéliwalatti. kelgen'gimu nechche kün boldi, her küni oxshashla. arqamgha yene qarighum keldi. u qiz sirtta birining ötüshini kütüwatqandekmu emes hem ashpuzuldiki herqandaq bir kishi uni qiziqturalmaydighandek perwasiz olturatti. u shunche chirayliqliqigha qarimay qéniq girim qiliwaptu. erzan, saxtilirini ishletkechkimu lakliri bulghinip kétiptu. diqqet qilip qarisam yüzide bala qirdurghandin kéyin qalidighan daghlar turuptu. lékin uning qulaq we qollirida birer jabduq yoq idi. quliqigha ésiwalghan saxta halqa qulaq töshükini yallughlandurup qoyuptu. aldigha tamaq keldi, u manga leppide bir qarap qoydi. qarighandimu shundaq bir yat qaridi. qarighanda men uninggha xéli diqqet qilip qarap ketken oxshaymen. bir turup u manga nep chiqmaydighan bir ademge qarighandek qildi. héch bolmighanda manga shundaq bilindi.
ashpuzuldiki éghir jimjitliq hemme ademni mükcheytiwetti. hetta qasmaq bésip ketken tamaq shireliriningmu putliri égilip kétiwatatti.
talada yamghur chüshüpla yoq bolup kétiwatatti. yermu héchnerse körmigendek yüzsizlerche aqirip turatti. yopurmaq yüzidiki topilarmu yuyulup bolalmaptu. bu ehwal ademni bizar qilatti. men olturghan yérimde tolghinip kettim. yardem tiligendek etrapqa qarap kettim. axir yene sirtqa, derexke qaridim. qushqachlardin yene birnechchisi shaxta yüretti. bu yer konisheher rayonimu qandaq, yolda sap weyrane kishiler yürishetti.
dérize aldigha bir qéri adem keldi. weyrane üstwéshigha qarighili bolmaytti. u sozmaq étip derextiki qushqachlarni uchuruwetti. belwéghida xaltigha séliwalghan tash bar iken. etrapqa alaq - jalaq qarap étiwerdi. dümbiside yene yaghach miltiqimu bar idi. heriketliri xéli chaqqan. qushqachlar bilen uzun'gha sozulghan partizanliq urushi élip bériwatqandek idi. yolda kétiwatqan birer kishimu uning qiliqlirigha diqqet qilip qoymidi. men etrapimgha qaridim. héch kishining diqqitini qozghimaptu. yenila éghir jimjitliq, éghir istek leylep turuptu.
boway ashpuzulgha üssüpla kirdi. etrapqa "miltiq" tenglep nishan izligen qiliqlarni qildi. uchi keynimdiki qizgha tenglinip birdem turup qaldi. qiz leppide bir qarap tetür qariwaldi. u nahayiti estayidil körünetti. ichkiriki tamaqxanidin meynet kütküchi bala chiqip uni talagha sheretlidi. men qolumni kötürüp balini sheretlep aldimdiki tamaqni bowaygha bérishke élip berdim. u ishik yénida tamgha yölinip olturup qipqizil burnini tartip qoyup aldirimay ömelleshke bashlidi. yene pat - pat qushqach izligendek etrapqa ensiz qarap qoyatti.
ishikning u yénida birnechche teshtek sögetgül turuptu. teshtek nechche yerdin yérilghachqa kona ötükning qonjini boghqandek nechche yéridin sim bilen ching baghlaptu. sögetgül qurighanmu, yaki bu yildin béri yéngi nota sürüp baqmighanmu qon'ghan qélin chang - tozan gez baghlap aqirip turuptu. teshteklerning hemme yéridin tuzluq qapaqtek gez örlep kétiptu. qiziqi topareng shaxlar arisigha qipqizil échilghan süniy gül qisturup qoyuptu.
keynimdiki qizchaq girimni qayta qiliwatatti. turqidin bowaygha yaki bashqa herqandaq bir ademge birmu qarap qoyghandek emes idi. ashxanilarda téléwizor yaki ünalghularni warqiritip qoyidighan, qarighanda ashpuzul igisimu birer musibet xewiridin jimip ketkendek turatti. u bir qétimmu chiqip qoymidi.

"Tengritagh.net" din elindi.

[ Next Thread | Previous Thread | Next Message | Previous Message ]
Forum timezone: GMT+6
VF Version: 3.00b, ConfDB:
Before posting please read our privacy policy.
VoyForums(tm) is a Free Service from Voyager Info-Systems.
Copyright © 1998-2019 Voyager Info-Systems. All Rights Reserved.